عبارت «قیافهاش مثل زغاله» یک تشبیه عامیانه است که بسته به لحن گوینده، میتواند دو مفهوم اصلی و متفاوت داشته باشد:
بسیار سیاه و کدر (رایجترین معنا):
این تشبیه مستقیماً به رنگ سیاه زغال اشاره دارد و کنایه از کسی است که پوست تیره و بسیار سیاه دارد. این کاربرد ممکن است لحنی طنزآمیز، توهینآمیز یا صرفاً توصیفی داشته باشد.
خسته، کثیف یا آشفته (کمتر رایج):
در برخی موارد ممکن است به معنای چهرهای باشد که از فرط خستگی، کار زیاد، یا کثیف بودن، تیره و آشفته به نظر میرسد، شبیه به زغال یا گرد و غبار زغال.
نکته: در ادبیات فارسی، کلمه "روسیاهی" (به معنای شرمندگی و بدنامی) اغلب با زغال همراه میشود (در ضربالمثل «زمستان میرود و روسیاهی به زغال میماند»). اما تشبیه مستقیم "قیافهاش مثل زغاله" معمولاً فقط به سیاهی رنگ چهره اشاره دارد.